Stress zamanı bitkilər "səs çıxarır", həşəratlar bunu eşidir: Aqrar sahəyə təsiri nədir?
Bitkilərin susduğunu düşünürsünüzsə, bu təsəvvürü dəyişmək vaxtıdır. İsraildən olan yeni tədqiqat göstərir ki, stressdə olan bitkilər ultrasəs siqnalları yayımlayır və həşəratlar bu gizli əlaqə kanalına uyğunlaşır. Bu, aqrar sahə və ekologiya üçün bu kəşf əhəmiyyətli informasiya mənbəyi ola bilər.
Qayanrinfo xəbər verir ki, bu barədə "ECONews" yazıb.
Təl-Əviv Universitetinin "American Friends of Tel Aviv University" jurnalında dərc olunan araşdırmasına görə, dişi güvələr su çatışmazlığı çəkən pomidorlar "səs çıxardığı" üçün onlardan uzaq durur. Komanda bitkilərin ultrasəs "kliklərini" qeydə alıb və sonra bu səsləri sağlam pomidorların yanına çalaraq sınaq keçirib.
Seçim qarşısında kəpənəklər yumurta qoymaq üçün "səssiz" bitkiləri seçib. Alimlər bu davranışı larvalara daha çox sağ qalma şansı vermək cəhdi kimi şərh edir. Eyni zamanda, bu, heyvanın bitkinin çıxardığı səslərə cavab verdiyi ilk aydın sübutdur.
Araşdırma göstərir ki, stress altındakı bitkilər qısa yüksək tezlikli səslər buraxır - insanlar eşitmir, amma yarasalar və bir çox həşəratlar eşidir. Bitkilər su çatışmazlığı, kəsilmə və ya digər zədələnmələr zamanı bu səs siqnallarını verir.
Tədqiqatçıların sözlərinə görə, kəpənəklərin həmişə "səssiz" bitkiləri seçməsi göstərir ki, həşəratlar akustik məlumatı praktik qərara çevirir - öz nəsillərini haraya yerləşdirəcəklərinə qərar verir.
Araşdırma bitkilərin vəziyyətini davamlı "yayması" ideyasının kənd təsərrüfatı üçün çox əhəmiyyətli olduğunu göstərir. Əvvəlki işlər göstərib ki, mikrofonlar və süni intellekt bitkilərin stressini – su çatışmazlığı və fiziki zədələr – gözlə görünən əlamətlərdən əvvəl aşkar edib təsnif edə bilər.
"Fermerlər belə erkən siqnallardan istifadə edərək suvarmanı dəqiq tənzimləyə bilər, ehtiyat üçün həddindən artıq su verməyə ehtiyac qalmır. Bu xüsusilə hər damcı su və hər elektrik hesabı vacib olduğu zaman önəmlidir", deyə məqalədə vurğulanır.
Araşdırmadan çıxan digər nəticə: əgər həşəratlar stressdə olan bitkilərin akustik profilindən uzaq durursa, səs zərərverənlərin davranışına təsir aləti ola bilər. Alimlərin sözlərinə görə, bu kəşf məhsul qorunması üçün səs əsasında yeni yanaşmalara imkan yarada bilər – mövcud metodlarla yanaşı, məsələn, yaşayış mühitinin idarəsi və hədəfli püskürtmə.
Çox ekspert hesab edir ki, bu, pestisid istifadəsini azaltmaq və eyni zamanda sabit məhsuldarlığı qorumağın əlavə yolu ola bilər.
DİQQƏT! Qaynarinfo.az-ın açıq materiallarının olduğu kimi surətini çıxarmaq, digər saytlara yerləşdirmək, yaymaq qadağandır. Qanunvericiliyə əsasən açıq materialların yalnız 1/3 hissəsindən istifadə etmək olar. Əks halda məsələ məhkəmə predmeti ola bilər!
Şərhlər